Hasan Ali Erdem: “Taşıyıcı Anne CHP, Çoklu Hamilelik Siyaseti”

20.01.2026 18:37

Kutlu Parti Genel Başkan Yardımcısı Hasan Ali Erdem, Kutlu Parti Genel Merkezi'nde gerçekleştirilen ziyaret sırasında, Genel Yayın Yönetmeni Muharrem Değirmen'e Türkiye siyasetinin son yetmiş yılına ilişkin dikkat çekici ve sert değerlendirmelerde bulundu. Tarihsel arka planı merkeze alan Erdem, Cumhuriyet Halk Partisi'nin siyasal sistem içindeki konumunu yalnızca bir muhalefet partisi olarak değil, iktidar bloklarına meşruiyet kazandıran yapısal bir unsur olarak tanımladı. CHP'nin geçmişten bugüne üstlendiği bu rolü "taşıyıcı anne" benzetmesiyle ifade eden Erdem, özellikle 2023 genel seçimlerinde bu işlevin tekil değil, çoğul bir nitelik kazandığını belirterek "çoklu hamilelik" vurgusu yaptı. Erdem'e göre CHP, bu süreçte kendi siyasal kimliğini aşan bir taşıyıcılığa soyunmuş, muhalefetin denetleyici ve alternatif üretici asli işlevinden uzaklaşarak, farklı siyasal aktörlerin Meclis'e taşınmasına ve mevcut iktidar düzeninin meşruiyet zemininin güçlenmesine katkı sunmuştur.
Erdem'in değerlendirmelerinin ana ekseninde, CHP'nin tarihsel süreçlerde farklı siyasi aktörleri ve yapılarını Meclis'e taşıyarak ya da siyasal sistem içinde meşruiyet alanı açarak iktidar düzeninin devamlılığına hizmet ettiği iddiası yer aldı.
TARİHSEL ARKA PLAN: MEŞRUİYETİN İNŞASI
Hasan Ali Erdem, değerlendirmesine 1950'li yıllardan başladı. Çok partili hayata geçişin ardından CHP'nin, iktidarı devredeceği siyasi aktörlere meşruiyet kazandırma misyonu üstlendiğini savunan Erdem, 1946'da Meclis'e giren Demokrat Parti örneğini hatırlattı. Dönemin CHP Başbakanı Recep Peker'in, Demokrat Parti lideri Adnan Menderes hakkında kullandığı sert ifadeler sonrası DP grubunun Meclis'i terk ettiğini anımsatan Erdem, başlangıçta bu durumdan memnun olan CHP'nin kısa süre sonra muhalefetin yokluğundan rahatsızlık duymaya başladığını vurguladı.
Erdem'e göre bu rahatsızlığın nedeni açıktı: Muhalefetin varlığı, iktidarın aldığı kararları ve uygulamaları meşrulaştırıyor, aleyhte oylar bile sistemin demokratik görünümünü güçlendiriyordu. Bu çerçevede Erdem, "Siyaset bir meşruiyet tır. Muhalefetin varlığı iktidara meşruiyet sağlar" değerlendirmesini yaptı.
1990'LAR VE MECLİS'E TAŞINAN YAPILAR
Hasan Ali Erdem, 1990'lı yıllara gelindiğinde benzer bir çizginin sürdüğünü savundu. Dönemin SHP Genel Başkanı Erdal İnönü döneminde, Kürt siyasal hareketine yakın isimlerin Meclis'e taşındığını ileri süren Erdem, bu sürecin ilerleyen yıllarda farklı biçimlerde tekrarlandığını dile getirdi. Bu bağlamda Sosyal Demokrat Halkçı Parti çizgisinden bugünkü CHP'ye uzanan sürekliliğe dikkat çekti.
Erdem, daha sonraki yıllarda CHP tabanının "baraj altında kalmasın" gerekçesiyle Milliyetçi Hareket Partisi'ne oy verilmesini teşvik ettiğini, bunun da Milliyetçi Hareket Partisi'nin Meclis'e taşınmasında etkili olduğunu savundu. Bu sürecin, CHP'nin kendi ideolojik sınırlarının ötesinde bir meşruiyet üretme refleksiyle hareket ettiğinin göstergesi olduğunu ifade etti.
2023 SEÇİMLERİ VE "ÇOKLU HAMİLELİK" BENZETMESİ
Hasan Ali Erdem'in en sert eleştirileri ise 2023 genel seçimlerine yönelik oldu. CHP'nin altılı masa düzeniyle hareket ederek, geçmişte farklı siyasi çizgilerde yer almış isimleri ve yapıları Meclis'e taşıdığını savunan Erdem, bu durumu "taşıyıcı anne CHP" ifadesiyle tanımladı. Erdem, 2023 seçimlerinde bu rolün tekil değil, çoğul biçimde gerçekleştiğini belirterek "Taşıyıcı anne CHP, 2023 seçimlerinde çoklu hamilelik yaşadı" değerlendirmesini yaptı.
Erdem'e göre bu süreçte CHP seçmeninin oyları, sadece CHP'nin değil, farklı siyasal aktörlerin de Meclis'te temsil edilmesine hizmet etti. Bu durumun, muhalefetin siyasal denge kurma işlevini zayıflattığını ve iktidar blokuna dolaylı meşruiyet sağladığını ileri sürdü.
2025 TARTIŞMALARI VE MEŞRUİYET ZEMİNİ ELEŞTİRİSİ
Hasan Ali Erdem, 2025 yılına gelindiğinde "terörsüz Türkiye" söylemi etrafında yürütülen tartışmaların da bu meşruiyet zemininde şekillendiğini savundu. Erdem, CHP'nin önceki yıllarda attığı adımların, PKK ve terör örgütü lideri Abdullah Öcalan üzerinden yürütülen siyasi tartışmalara dolaylı bir meşruiyet alanı açtığını iddia etti. Bu bağlamda PKK ve Meclis'te temsil edilen yapıların tartışma konusu haline gelmesinde, geçmişteki siyasal tercihlerinin etkili olduğunu öne sürdü.
CHP SEÇMENİ VE MEŞRUİYET TARTIŞMASI
Erdem, kendisini Atatürk'ün partisi olarak tanımlayan CHP'ye oy veren seçmenlerin, farkında olmadan iktidar blokuna meşruiyet sağladığını savundu. Cumhuriyet Halk Partisi seçmeninin, bu tercihiyle Adalet ve Kalkınma Partisi ve MHP ittifakının siyasal meşruiyetini güçlendirdiğini ifade etti.
Erdem'e göre sorun yalnızca bir seçim ya da ittifak meselesi değil, Türkiye'de muhalefetin nasıl konumlandığıyla doğrudan ilişkili yapısal bir mesele. Muhalefetin, iktidarı denetleyen ve alternatif üreten bir aktör olmaktan çıkıp, sistemin devamlılığını sağlayan bir unsur haline geldiğini savundu.
KUTLU PARTİ'NİN YAKLAŞIMI
Kutlu Parti adına konuşan Hasan Ali Erdem, bu tabloya karşı siyaset anlayışlarının net olduğunu belirtti. Meşruiyet üretmeye değil, hakikati savunmaya dayalı bir muhalefet çizgisi benimsediklerini vurgulayan Erdem, geçmişten bugüne tekrar eden bu döngünün kırılması gerektiğini ifade etti. Erdem, siyaset kurumunun, iktidara alan açan bir mekanizma olmaktan çıkarılıp, millet iradesini gerçek anlamda temsil eden bir yapıya dönüştürülmesi gerektiğini söyledi.
Hasan Ali Erdem'in "taşıyıcı anne CHP" ifadesi etrafında şekillenen bu değerlendirmeleri, Türkiye siyasetinde muhalefetin rolü, meşruiyet tartışmaları ve tarihsel süreklilik açısından yeni bir tartışma başlığı açmış durumda. Açıklamaların, önümüzdeki dönemde siyasi partiler ve kamuoyu nezdinde nasıl yankı bulacağı ise merak konusu. Muharrem Değirmen Özel Haber – 3. Göz HRA